|
İhracatımızın temel sorunları üç başlık altında toplanabilir:
- Sektörel bağımlılık
Özellikle 1980 sonrası 15 yıllık bir dönemde ihracat belli başlı bir kaç sektöre bağımlı hale gelmiştir (sanayi ürünleri ihracatının dokuma-giyim ve demir çelik ürünleri ihracatına bağımlı olması...).
- Bölgesel bağımlılık
Dünya ticaretinde ağırlığı azalan Batı Avrupa bölgesine bağımlılığımız artmış, ağırlığı artan Amerika kıtası ve Saya bölgelerinde yeterli artış sağlanamamıştır.
- İstikrarlı ihracat artışının sağlanamaması
Makro ekonomik dengeler istikrarlı bir artışı engellemektedir.
İhracatımızın SWOT analizi
Kuvvetli yönlerimiz
- Eğitilebilir nüfus
- Jeoekonomik konum
- Firma yapısı
- İhracatın öneminin anlaşılması
- Gelişmiş bankacılık sistemi
- Müteahhitlik hizmetleri
- Karyolu taşımacılığı
Zayıf Yönlerimiz
- Dış ticaret stratejisinin uygulanma zorluğu
- Eğitim eksikliği
- Tek Pazar ve az sayıda sektöre bağımlılık
- Makroekonomik istikrarsızlık
- Özelleştirmede gecikmeler
- Yabancı sermayenin ülkeye çekilememesi
- Kaynak yetersizliği
- Teknoloji üretememe
- Diğer taşımacılık türleri
- Girdi maliyetlerinin yüksekliği
- Yatırımların yönlendirilememesi
- Türk malı imaj ve markalarımızın olmayışı
Tehditler
- Küreselleşme (yanlış politikalar)
- Uluslararası rekabetin artması
- Uluslararası mevzuat
- Bölgesel entegrasyonlar
- Bölgesel siyasi krizler
- Dünya ekonomilerindeki krizler
- Tarife dışı engeller
- Enerji darboğazı
Fırsatlar
- Küreselleşme (doğru politikalar)
- Ticaret ve ekonomik işbirliği anlaşmaları ve karma ekonomik komisyonlar
- AB’nin yeniden yapılanması
- GAP
- Serbest ticaret anlaşmaları
- DTÖ kuralları ve liberalizasyon
- Türki Cumhuriyetler
- Avrasya Enerji Koridoru
- Bölgesel siyasi krizler
- Yurtdışındaki yatırımcı Türk iş adamları
- Yurda gelen turistler
Ulusal ihracat stratejisinin temel unsurları
- Katma değeri yüksek, bilgi yoğun ürünleri ihraç etmek
- Sürdürülebilir ihracat artışı sağlamak
- Alım gücü yüksek, genç nüfuslu, dinamik pazarlara yönelmek
- Nihai tüketiciye ulaşmak
- İhracatı organize kuruluşlar (Çok Ortaklı Sektörel Dış Ticaret Şirketleri, Dış Ticaret Sermaye Şirketleri vb.) aracılığı ile gerçekleştirmek
Hedef sektörler
- Tekstil ve konfeksiyon sanayi (moda ve markaya yönelik)
- Elektrikli ve elektronik makina ve cihazlar sanayii
- Otomotiv ana ve yan sanayi
- Makina-imalat sanayi
- Bilişim sektörü
- Demir-çelik (yassı ürün) sanayii
- Gıda sanayii
- Toprak sanayii ürünleri
Hedef ülkeler
- BDT ülkeleri (Rusya, Ukrayna ve Türki cumhuriyetler)
- Merkezi ve Doğu Avrupa ülkeleri
- Kuzey Amerika (Amerika ve Kanada)
- Uzakdoğu (Çin Bloku, Japonya, Hindistan, Endonezya, Malezya ve Singapur)
- Latin Amerika (Meksika, Brezilya ve Arjantin)
- Güney Afrika Cumhuriyeti
Strateji hedefleri doğrultusunda alınması gereken önlemler
- Teknolojik yapının yenilenmesi
- Stratejik pazarlama yöntemlerinin gözden geçirilmesi
- Girdi maliyetlerinin düşürülmesi
- Uluslararası mevzuata uyum ve ulusal mevzuatta koordinasyonun sağlanması
- Yeniden yapılanmanın sağlanması
Derleyen: Memet Özkan
memeto@hotmail.com
Yararlanılan kaynak: İhracat Stratejisi 1998-2005, DTM dokümanı, Haziran 1998
|
