|
SİSTEM
GELİŞTİRMEDE STRATEJİK YAKLAŞIM Bilgi
sistemlerin geliştirilmesi planlı, örgütsel bir değişimi gerektirir.
Genellikle yeni tasarlanan sistem yeni çalışma şekillerini de
beraberinde getirecektir. Bu değişimler organizasyonu etkileyeceği için,
sistem geliştirme çabalarının stratejik açıdan düşünülmesi faydalı
olacaktır. Sistem geliştirmede stratejik yaklaşımlarla mevcut durum, yönetim
stratejisi, sistemin tasarımı, uygulama planı ve bütçe konularında bir
kılavuz oluşturularak kaynakların etkn kullanımı sağlanabilir. İşletme Stratejileri ve Bilgi Sistemleri
İşletmenin stratejisi, kuralları ve prosedürleri
ile bilgi sistemlerinin yazılım, donanım ve haberleşmesi arasındaki bağlılık
gittikçe artmaktadır. Bu bileşenlerden herhangi birindeki değişiklik
genellikle diğer bileşenlerin de değişmesine yol açmaktadır. Bu ilişki,
yönetim gelecekle ilgili plan yapacağı zaman kritik duruma gelecektir. Örneğin
bir işletmenin gelecek beş yıl içinde ne yapmak istediği, sisteminin ne
yapabildiğine bağlı olacaktır. Dolayısıyla işletmenin stratejisiyle,
işletmedeki bilgi sistemi birbirine bağımlı faktörlerdir. Günümüzde
sert rekabet koşullarında mücadele eden işletmelerin başarıya ulaşabilmeleri
için seçilen stratejilerini başarıyla uygulayabilmeleri gerekir. Bu bakımdan
geliştirilecek bilgi sisteminin amacı da işletme stratejisini desteklemek
olmalıdır. Bilgi sistemleri, işletmenin stratejisini gerçekleştirecek
bir yardımcı olarak düşünülmelidir. Bu
konuya diğer bir açıdan da bakılabilir. Bilgi sistemleri bir işletmenin
faaliyetlerini pek çok açıdan etkileyecektir. İşletmeler global anlamda
yeniden yapılandırılırken; maliyet yapısı, varlıkların değerlendirilmesi,
yeni dağıtım kanalları, karmaşık işlemlerin kolaylaştırılması,
yeni örgüt yapıları ve kontrol sistemleri gibi konuları bilgi
sistemlerinin desteği olmadan gerçekleştirmezler. Bu bakımdan bilgi
sistemleri geleceğe dönük stratejilerin en önemli konumunda yer almalıdır. Kritik Başarı Faktörleri (KBF)
KBF,
işletmenin başarılı olmasını sağlayacağına inanılan, endüstri,
firma, yönetici ve çevrenin şekillendirdiği, az sayıda ve kolayca tanımlanabilen
operasyonel amaçlardır. Bu yaklaşıma göre, yöneticilerin kolayca ayırt
edebileceği az sayıda amacı vardır ve bilgi sistemi bu amaçlara
odaklanmalıdır. Bu amaçlar başarılabilirse, firmanın başarısı
garanti olacaktır. KBF
nitel veya nicel olabilir. Bunlara şu örnekler verilebilir; üretim
planlama, kalite kontrol, gerçekleştirilen yükleme sayıları, zamanında
yükleme sayıları, kaynakların etkin kullanımı, stok takibi, malzeme
tedariki, çalışan memnuniyeti, müşterilerle iletişim vs. KBF
işletmeden işletmeye ya da yöneticiden yöneticiye göre değişecektir.
Bu bakımdan yöneticilerin ayrı ayrı belirlediği KBF’si değerlendirilerek
işletmenin KBF’si geliştirilmeli ve bu faktörlere odaklı bilgi
sistemleri geliştirilmelidir. Endüstri ve Teknoloji Trendleri
Endüstri
ve teknoloji trendleri bilgi sistemleri planlanırken düşünülmesi
gereken önemli faktörlerdir. Bilgi sistemleri geliştirilirken, bu değişimlerin
işletme üzerindeki etkileri tahmin edilmeli, bu tahminler de stratejide
hesaba katılmalıdır. Bu yaklaşımla, olumsuz değişimlerin etkileri en
aza indirilirken, potansiyel fırsatlardan yararlanma şansı da arttırılabilir. Endüstri
trendlerini belirlemede, işletmenin içinde bulunduğu çevredeki değişimlerin,
KBF’yi başarmadaki etkileri araştırılmalıdır. Burada izlenmesi
gereken bazı trendler şu şekilde sıralanabilir;
Teknoloji
trendleri ile ilgili olarak da, işletmenin başarısı için teknolojinin
nasıl daha iyi kullanılabileceği konusuna odaklanılmalıdır. Burada
izlenmesi gereken bazı trendler de şu şekilde sıralanabilir;
Oğuzhan
ARSLAN Tekstil
Mühendisi Ürt.
Yön. ve Endüstri İşletmeciliği Bilim Uzmanı
|