MALİYETLER Tanımlar: Maliyet, belirli bir amaca ulaşmak
için yapılan fedakarlığın bedelidir. Maliyet, amaca ulaşmak için
kullanılması gereken varlık ve hizmetlere yapılan parasal harcamadır. “Masraf taşıyıcı”,
maliyetinin ayrı olarak ölçülmesine gerek duyulan bir olguya
denir. “Maliyet belirleme”, bir
masraf taşıyıcıya ait maliyet bilgilerinin sistematik bir biçimde
belirlenmesidir. “Masraf yükleme”,
masrafların masraf taşıyıcısının maliyetine
aktarılması anlamına gelir. Maliyetlendirme sistemi: Bir maliyetlendirme sistemi öncelikle
masrafları belirler, daha sonra da bu masrafları masraf taşıyıcısına
yükler. Masraf yüklemede, masrafların taşıyıcıya ait oldukları doğrudan
belirlenebilenleri doğrudan, diğerleri ise dolaylı olarak yüklenir. Örneğin bir televizyon seti ekranının masrafı doğrudan o televizyon setine yüklenir, çünkü birbirleriyle direkt ilişkilidir. Ancak televizyonun imal edildiği fabrikanın aydınlatma gideri televizyona dolaylı dağıtım ile yüklenir. Bir masrafın masraf taşıyıcısına
doğrudan veya dolaylı olarak yüklenmesini belirleyecek kriterler aşağıdaki
gibidir: 1.
Masrafın masraf taşıyıcısı ile olan ilişkisinin
belirgin olması. 2.
Masrafın ekonomik açıdan önemli olması. Yüksek olan
giderler mümkün olduğunca
doğrudan, düşük olan giderler ise dolaylı olarak yüklenmelidir. 3.
Bilgi toplama teknolojisinin ileri düzeyde olması. Örneğin
barkod kullanılan işletmelerde belirli bir zaman süreci içinde yapılan
üretimler bilgisayara okutularak mamul birimine doğrudan yansıtılmaktadır. 4.
Üretimin dizaynı. Tek tip
mamul üretildiği durumlarda, masrafların büyük bir bölümünün
mamule doğrudan yansıtabilmesi mümkün olabilmektedir. Derleyen: Memet Özkan Yararlanılan kaynak: Prof. Dr. Noyan Arsan, West Georgia Üniversitesi, eğitim notları
|